Hai quốc tịch mang lại nhiều quyền lợi nhưng cũng đi kèm trách nhiệm. Trong bài viết này EAHR Việt Nam sẽ giúp bạn hiểu rõ quy định pháp luật Việt Nam về song tịch và những điều cần lưu ý khi sở hữu hai quốc tịch.
Hai quốc tịch là gì?
Quốc tịch là mối quan hệ pháp lý giữa cá nhân và một quốc gia, thể hiện qua các quyền và nghĩa vụ mà người đó được pháp luật quốc gia quy định và bảo đảm thực hiện. Quốc tịch thường có tính ổn định từ khi một người được sinh ra và chỉ thay đổi trong những trường hợp đặc biệt theo quy định pháp luật.
Hai quốc tịch là gì?
Hai hay nhiều quốc tịch (còn gọi là song tịch hoặc đa tịch) là tình trạng một cá nhân đồng thời là công dân của hai hoặc nhiều quốc gia, được luật pháp của các quốc gia đó công nhận. Trong trường hợp này, người mang nhiều quốc tịch sẽ được hưởng đầy đủ quyền lợi và phải thực hiện nghĩa vụ công dân tại tất cả các quốc gia mà họ có quốc tịch.
Lợi ích của việc mang hai hay nhiều quốc tịch
Ngày nay, nhiều quốc gia trên thế giới đã nới lỏng chính sách quốc tịch, cho phép công dân mang hai quốc tịch hoặc đa quốc tịch nhằm khuyến khích nhập cư và hội nhập quốc tế. Với người Việt đang sinh sống hoặc có kế hoạch định cư nước ngoài, việc sở hữu nhiều quốc tịch không chỉ mang ý nghĩa về mặt pháp lý, mà còn mở ra nhiều cơ hội trong cuộc sống, học tập và công việc.
Lợi ích của việc mang hai hay nhiều quốc tịch
Năm 2008, khi Luật Quốc tịch Việt Nam sửa đổi được thông qua, cho phép người Việt định cư ở nước ngoài vẫn được giữ quốc tịch Việt Nam, rất nhiều người đã vui mừng vì điều này giúp họ vừa giữ gốc gác quê hương, vừa tận dụng lợi ích của quốc tịch nước sở tại, đặc biệt là các nước phát triển như Mỹ, Úc, Canada, hay các quốc gia châu Âu.
Người có hai quốc tịch hoặc nhiều quốc tịch sẽ được:
- Hưởng đầy đủ quyền lợi về y tế, giáo dục, phúc lợi xã hội, và pháp lý tại tất cả các quốc gia mà họ là công dân.
- Sinh sống, làm việc, học tập hợp pháp mà không cần xin visa hay giấy phép lao động.
- Đứng tên sở hữu bất động sản, mở công ty, đầu tư kinh doanh tại nhiều quốc gia.
- Bảo lãnh người thân sang nước ngoài dễ dàng hơn.
- Ứng cử, bầu cử, tham gia vào các hoạt động chính trị – xã hội nếu luật pháp cho phép.
- Dễ dàng xuất nhập cảnh, hạn chế rắc rối về thị thực.
- Nhận được sự hỗ trợ bảo hộ công dân từ đại sứ quán của bất kỳ quốc gia nào mà họ đang mang quốc tịch.
Đặc biệt, nếu sở hữu quốc tịch của một nước châu Âu, bạn có thể tự do đi lại, học tập và làm việc tại hơn 160 quốc gia trong khối Liên minh Châu Âu (EU) mà không cần visa. Trẻ em cũng được hưởng nền giáo dục tiên tiến, với chương trình học miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tại các trường công lập.
Việt Nam có cho 2 quốc tịch không?
Điều 4 Luật Quốc tịch Việt Nam quy định nguyên tắc quốc tịch: “Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam công nhận công dân Việt Nam có một quốc tịch là quốc tịch Việt Nam, trừ trường hợp Luật này có quy định khác”.
Như vậy, về nguyên tắc, công dân Việt Nam chỉ có một quốc tịch là quốc tịch Việt Nam. Tuy nhiên trong trường hợp pháp luật có quy định khác thì người Việt Nam vẫn có thể có nhiều quốc tịch.
Việt Nam có cho 2 quốc tịch không?
Những ai có thể được phép mang hai quốc tịch Việt Nam và nước ngoài?
- Người xin nhập quốc tịch Việt Nam nhưng được Chủ tịch nước cho phép giữ quốc tịch nước ngoài.
- Người trở lại quốc tịch Việt Nam sau khi đã thôi quốc tịch trước đó, nhưng vẫn giữ quốc tịch nước ngoài.
- Trẻ em nhận nuôi hoặc được nhận nuôi, trong các trường hợp đặc biệt.
- Công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài, đã nhập quốc tịch nước ngoài nhưng muốn giữ quốc tịch Việt Nam.
Thực tế có thể sở hữu hai hộ chiếu không?
Câu trả lời là có, nếu bạn nằm trong các trường hợp nêu trên. Nhiều người Việt Nam định cư tại các nước như Mỹ, Canada, Úc… vẫn giữ quốc tịch Việt Nam đồng thời sở hữu hộ chiếu nước sở tại, nhờ chính sách linh hoạt của Luật Quốc tịch Việt Nam cũng như quy định không bắt buộc từ bỏ quốc tịch gốc của các quốc gia đó.
Việc sở hữu hai quốc tịch không những không vi phạm pháp luật Việt Nam, mà còn mang lại nhiều quyền lợi thiết thực như tự do đi lại, quyền lợi bảo hộ công dân, đầu tư – kinh doanh thuận tiện ở cả hai quốc gia.
Các trường hợp người Việt có thể mang 2 quốc tịch
Các trường hợp người Việt có thể mang 2 quốc tịch
Thứ nhất: Theo quy định tại Khoản 2, Điều 13 Luật Quốc tịch Việt Nam, người Việt Nam định cư ở nước ngoài và chưa mất quốc tịch Việt Nam trước ngày Luật này có hiệu lực vẫn giữ quốc tịch Việt Nam.
Thứ hai: Theo khoản 2 và 3, Điều 19 Luật Quốc tịch Việt Nam, có một số trường hợp đặc biệt mà người có thể nhập quốc tịch Việt Nam mà không cần thôi quốc tịch nước ngoài. Các trường hợp này bao gồm:
a) Là bố, mẹ, vợ, chồng hoặc con đẻ của công dân Việt Nam;
b) Đóng góp, có công trong việc xây dựng phát triển nhà nước Việt Nam;
c) Mang lại lợi ích cho sự phát triển Việt Nam.
Theo Nghị định số 16/2020/NĐ-CP ngày 03/02/2020 của Chính phủ, những trường hợp đặc biệt xin nhập quốc tịch Việt Nam đồng thời giữ quốc tịch nước ngoài phải đáp ứng các điều kiện sau:
Có đủ điều kiện nhập quốc tịch Việt Nam theo quy định của Luật Quốc tịch Việt Nam.
Đóng góp, có công trong việc xây dựng phát triển nhà nước Việt Nam, việc nhập quốc tịch song song giữ quốc tịch nước ngoài có lợi cho Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
Việc xin giữ quốc tịch nước ngoài khi nhập quốc tịch Việt Nam phải phù hợp với pháp luật của nước ngoài đó.
Việc từ bỏ quốc tịch nước ngoài không ảnh hưởng đến quyền lợi của người đó ở nước ngoài.
Không sử dụng quốc tịch nước ngoài để phương hại đến lợi ích, quyền hợp pháp của tổ chức, cơ quan và cá nhân. Đồng thời không xâm hại an ninh, trật tự, lợi ích quốc gia, an toàn xã hội của tổ quốc Việt Nam.
Thứ ba: Theo quy định tại khoản 5, Điều 23 Luật Quốc tịch Việt Nam, người được trở lại quốc tịch Việt Nam phải thôi quốc tịch nước ngoài trừ những trường hợp đặc biệt ví dụ như được Chủ tịch nước Việt Nam cho phép. Các trường hợp đặc biệt bao gồm:
a) Là vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ hoặc con đẻ của công dân Việt Nam;
b) Đóng góp, có công trong việc xây dựng phát triển nhà nước Việt Nam;
c) Mang lại lợi ích cho sự phát triển Việt Nam.
Theo quy định tại Điều 14, Nghị định số 16/2020/NĐ-CP, người xin trở lại quốc tịch Việt Nam thuộc một trong các trường hợp quy định tại Khoản 5 Điều 23 Luật Quốc tịch Việt Nam, nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện, được coi là trường hợp đặc biệt để trình Chủ tịch nước xem xét việc cho trở lại quốc tịch Việt Nam mà không cần thôi quốc tịch nước ngoài. Các điều kiện bao gồm:
1) Đủ điều kiện trở lại quốc tịch Việt Nam theo quy định của Luật Quốc tịch Việt Nam;
2) Việc xin giữ quốc tịch nước ngoài khi trở lại quốc tịch Việt Nam phù hợp với pháp luật của nước ngoài đó;
3) Việc từ bỏ quốc tịch nước ngoài không ảnh hưởng đến quyền lợi của người đó ở nước ngoài;
4) Không sử dụng quốc tịch nước ngoài để phương hại đến lợi ích, quyền hợp pháp của tổ chức, cơ quan và cá nhân. Đồng thời không xâm hại an ninh, trật tự, lợi ích quốc gia, an toàn xã hội của tổ quốc Việt Nam.
Những lưu ý quan trọng đối với người mang hai quốc tịch
Những lưu ý quan trọng đối với người mang hai quốc tịch
Sở hữu hai quốc tịch mang lại nhiều lợi ích, nhưng để đi lại và sử dụng quyền công dân một cách thuận tiện, bạn cũng cần lưu ý một vài điểm sau:
Phải dùng đúng hộ chiếu khi ra/vào quốc gia tương ứng
Khi rời khỏi hoặc nhập cảnh một quốc gia, bạn bắt buộc phải sử dụng hộ chiếu của quốc gia đó.
Ví dụ: Bạn có quốc tịch Mỹ và Việt Nam. Khi rời Mỹ, bạn dùng hộ chiếu Mỹ. Khi về Việt Nam, bạn dùng hộ chiếu Việt Nam để nhập cảnh, và ngược lại.
Lưu ý khi bay: Khi làm thủ tục tại sân bay, đặc biệt là ở nước thứ ba, bạn nên xuất trình cả hai hộ chiếu để chứng minh rằng mình không cần visa cho quốc gia mình sắp nhập cảnh.
Linh hoạt lựa chọn hộ chiếu khi đến nước thứ ba
Tùy theo chính sách visa của nước đến, bạn có thể chọn sử dụng hộ chiếu nào thuận lợi và tiết kiệm hơn:
Ví dụ: Vào Nhật Bản, bạn nên dùng hộ chiếu Úc (nếu bạn mang quốc tịch Úc) vì miễn visa, trong khi hộ chiếu Việt Nam thì cần xin visa.
Ngược lại, đi Indonesia, dùng hộ chiếu Việt Nam sẽ lợi hơn vì Việt Nam được miễn visa, còn Úc thì không.
Không phải lúc nào hộ chiếu của các nước phát triển như Mỹ, Úc, Anh cũng là tốt nhất – đôi khi hộ chiếu Việt Nam lại giúp bạn tiết kiệm chi phí và thời gian khi di chuyển trong khu vực ASEAN.
Không cần (và không được) xin visa vào quốc gia mình có quốc tịch
Nếu bạn đã có quốc tịch của một nước, không bao giờ cần xin visa để vào nước đó.
Ví dụ: Nếu bạn mang quốc tịch Việt Nam và Mỹ, bạn không cần xin visa vào Mỹ – hãy dùng hộ chiếu Mỹ khi nhập cảnh.
Trong một số trường hợp, các đại lý du lịch hoặc hãng bay có thể không nắm rõ quy định, nên hãy chủ động giải thích khi cần.
Luôn mang theo cả hai hộ chiếu khi đi du lịch hoặc công tác
Khi bạn đến một nước khác, việc có nhiều hộ chiếu giúp bạn chủ động hơn trong việc xuất nhập cảnh, đồng thời:
Dễ dàng được hỗ trợ từ đại sứ quán hoặc lãnh sự quán của bất kỳ quốc gia nào bạn đang mang quốc tịch.
Giảm rủi ro pháp lý hoặc rắc rối hành chính khi có tình huống bất ngờ xảy ra.
Việc sở hữu hai quốc tịch không chỉ mang lại quyền lợi đa dạng về cư trú, giáo dục, y tế, hay đầu tư kinh doanh mà còn giúp bạn linh hoạt hơn trong các hoạt động di chuyển và pháp lý quốc tế. Tuy nhiên, bạn cũng cần nắm rõ các quy định liên quan để sử dụng đúng hộ chiếu và đảm bảo quyền lợi hợp pháp của mình tại cả hai quốc gia. Nếu bạn đang cân nhắc việc giữ hoặc xin thêm quốc tịch, hãy tìm hiểu kỹ các điều kiện và chuẩn bị đầy đủ giấy tờ cần thiết để quá trình được diễn ra thuận lợi và hợp pháp nhất.
Thông tin liên hệ:
☎️ Hotline: (+84) 879 686 666
🏢 Add: Số 12 Market Street, khu Sunrise D, KĐT The Manor Central Park, Nguyễn Xiển, Đại Kim, Hoàng Mai, Hà Nội
🌐 Website: www.eurasianhr.vn
✉️ Email: info.eahr@gmail.com
Nguồn tham khảo: Thư viện pháp luật